Op woens­dag 6 novem­ber besprak de gemeen­te­raad de begro­ting van 2020. Frac­tie­voor­zit­ter Syl­va­na Simons sprak namens BIJ1 over de zorg­plicht die het stads­be­stuur heeft voor de pla­neet en de bewo­ners van de stad.

Voor­zit­ter, dank voor het woord.

En dank aan allen die hard aan deze begro­ting gewerkt heb­ben.

Als eer­ste stad van Neder­land heeft Amster­dam de eco­lo­gi­sche en kli­maat­cri­sis uit­ge­roe­pen. Maar om deze eco­lo­gi­sche en kli­maat­cri­sis echt het hoofd te kun­nen bie­den is een eco­no­mi­sche en een poli­tie­ke sys­teem­ver­an­de­ring nodig. Moe­ten we van een sys­teem gericht op com­pe­ti­tie en de illu­sie van onein­di­ge groei, naar een sys­teem bin­nen de gren­zen van de draag­kracht van de pla­neet, gericht op balans. Dat is goed voor de pla­neet en haar bewo­ners. Op gemeen­te­ni­veau kun­nen we daar maar beperkt aan bij­dra­gen, maar tege­lijk kun­nen we meer dan we soms den­ken. Eén drup­pel kleur­stof ver­an­dert het water al. Eén bio­lo­gi­sche akker heeft al effect op de grond, lucht, water en het leven erom­heen. Daar­om heb­ben we een motie inge­diend om bij alle stra­te­gi­sche beleids­do­cu­men­ten stil te staan bij de eco­lo­gi­sche gevol­gen van dat beleid en dus een kli­maat­pa­ra­graaf op te nemen. Het raakt ten­slot­te alle beleids­ter­rei­nen.

Ik ben er van over­tuigd dat zo’n para­graaf met regel­maat de stel­ling zal beves­ti­gen dat ont­groei­en moet. We weten dat een meer­der­heid van de raad daar nog niet van over­tuigd is, en de ant­woor­den van de kers­ver­se wet­hou­der op mijn vraag zojuist was ook niet per­se gerust­stel­lend, maar voor wie wil zien wordt steeds dui­de­lij­ker dat het eco­no­mi­sche sys­teem dat we gecre­ëerd heb­ben, de onder­gang van onze leef­sys­te­men en eco­sys­te­men ver­oor­zaakt.

Beleid met visie richt zich dus op scha­de­pre­ven­tie en -beper­king. De inzet van het doug­h­nut­den­ken bij het cir­cu­la­ri­teits­be­leid is daar­van een mooi voor­beeld, maar hoe ver­der? Het ant­woord op die vraag raakt de kern van beleid, ook bij finan­ci­ën en eco­no­mie.

Zo is het beleid zoals inge­zet m.b.t .het AEB inmid­dels ach­ter­haald, omdat het gericht is op winst­ge­ven­de ver­koop, ter­wijl tij­dens de vori­ge raads­ver­ga­de­ring al dui­de­lijk is gewor­den dat het AEB zeer waar­schijn­lijk begin komend jaar al weer posi­tief draait. Dan moe­ten we niet kop­pig door­gaan met alles voor de ver­koop klaar te zet­ten. Dat beleid is dan door de tijd inge­haald. Het voor­stel van dhr Bie­mond om ons deel­ne­min­gen-beleid nog eens tegen het licht te hou­den, vind ik dan ook een hele goe­de.

Mid­dels een motie vra­gen wij het col­le­ge in ieder geval het AEB dich­ter tegen de borst te hou­den, zodat we meer con­tro­le heb­ben.

Zoals we een zorg­plicht heb­ben naar de pla­neet, zo heb­ben we die ook naar haar bewo­ners. En met name Amster­dam­mers die in de meest kwets­ba­re posi­tie zijn geplaatst, zoals dak- en thuis­lo­zen. Dat begint bij het luis­te­ren naar de men­sen waar het om gaat. En als het gaat om dak- en thuis­lo­zen, dan mag de gemeen­te dat wel vaker doen. Dak- en thuis­lo­zen zijn bij­voor­beeld wel gehoord voor de tas­kfor­ce MO/BW, maar vori­ge week hoor­den wij nog in de com­mis­sie ZJS dat dit door betrok­ke­ne als schijn­par­ti­ci­pa­tie wordt erva­ren.

Daar­om blij­ven wij plei­ten voor een denk­tank van dak- en thuis­lo­zen die de gemeen­te en de tas­kfor­ce advi­seert. Wij blij­ven ook plei­ten voor het uit­brei­den van alle voor­zie­nin­gen voor dak- en thuis­lo­zen zodat er nie­mand op straat hoeft te sla­pen. Tot die tijd zou er een nood­op­vang moe­ten komen, waar­bij als eni­ge toe­gangs­eis geldt dat men­sen geen alter­na­tie­ve plek heb­ben om te over­nach­ten.

We moe­ten er zijn voor alle dak- en thuis­lo­zen, niet alleen voor de zoge­naamd ‘kwets­ba­re’ per­so­nen, maar ook voor de zoge­naam­de ‘zelf­red­za­me’ per­so­nen. Dit onder­scheid is sowie­so vreemd: want als men­sen echt zelf­red­zaam zijn, waar­om zijn zij dan dak­loos?

Wonen is een eer­ste levens­be­hoef­te, een recht en niet een gunst, zo staat ook op de per­ron­vloer van metro­sta­ti­on Nieuw­markt te lezen. In de geest hier­van, maar ook om het col­le­ge aan te moe­di­gen om de ran­den van de wet op te zoe­ken als Fear­less-City-to-be, hou­den wij onze moties aan omtrent het aan­pak­ken van leeg­stand en het stop­pen van de ver­koop van gemeen­te­lijk vast­goed. Omdat het recht op wonen vol­gens ons belang­rij­ker is dan de belan­gen van pand­jes­prin­sen en vast­goed­maf­fia.

Nog een laat­ste ding over wonen, opvang en vast­goed: de 24 uurs­op­vang voor onge­do­cu­men­teer­de vluch­te­lin­gen is op dit moment ontoe­rei­kend. Hon­der­den onge­do­cu­men­teer­de vluch­te­lin­gen zijn afhan­ke­lijk van de hulp van barm­har­ti­ge Amster­dam­mers die steeds ver­der uit­ge­put raken, en wij vra­gen dan ook om uit­brei­ding naar 750 plek­ken.

Wat cul­tuur betreft zijn wij geschrok­ken van de bezui­ni­ging op de nomi­na­le com­pen­sa­tie voor cul­tu­re­le instel­lin­gen. Eer­der al heb­ben wij gevraagd om deze bezui­ni­ging terug te draai­en, helaas zon­der suc­ces. Daar­om die­nen wij nu een motie in om bij finan­ci­ë­le mee­val­lers in de begro­ting de vol­le­di­ge tran­che van de nomi­na­le com­pen­sa­tie 2020 van €2,6 mil­joen met ingang van 1 janu­a­ri 2021 als­nog struc­tu­reel toe te ken­nen.

Op het gebied van onder­wijs steu­nen wij de wet­hou­der in haar strijd bij het Rijk voor meer struc­tu­re­le finan­ci­ë­le mid­de­len. Wij zijn dan ook soli­dair met de lera­ren die van­daag sta­ken en staan naast hen in de strijd voor recht­vaar­dig onder­wijs­be­leid, ten behoe­ve van de kin­de­ren, ouders, leer­krach­ten en onze gehe­le samen­le­ving.

Bij het pro­gram­ma “Armoe­de en schuld­hulp” wordt geld uit­ge­ge­ven om voed­sel­ban­ken te steu­nen. Eigen­lijk zou­den voed­sel­ban­ken hele­maal niet nodig moe­ten zijn in een land dat rijk genoeg is. En BIJ1 is geen par­tij van armoe­dema­na­ge­ment, maar van de bestrij­ding van armoe­de­pro­duc­tie. Maar zolang er spra­ke is van te lage lonen, te hoge huren en stij­gen­de armoe­de onder­steunt BIJ1 het fan­tas­ti­sche werk dat de Voed­sel­bank doet. We zijn dan ook blij met de posi­tie­ve reac­tie van de wet­hou­der op onze motie in waar­in we het col­le­ge vra­gen in gesprek te gaan met de leve­ran­ciers van de voed­sel­ban­ken, om struc­tu­reel iets aan het voed­sel­te­kort van houd­ba­re pro­duc­ten in de voed­sel­bank te doen.

Daar­naast vra­gen wij de wet­hou­der de actie te steu­nen die de Voed­sel­bank ini­ti­eert: We die­nen een motie waar­in we de wet­hou­der vra­gen om alle amb­te­na­ren te vra­gen krat­jes te vul­len in de komen­de weken.

Om alvast het goe­de voor­beeld te geven, zul­len wij mor­gen twaalf krat­jes klaar­zet­ten- een­tje voor elke frac­tie- met de vraag of de frac­ties deze wil­len vul­len met houd­ba­re levens­mid­de­len. De krat­jes wor­den weer opge­haald door de Voed­sel­bank aan het ein­de van de dag. Hope­lijk kun­nen we hier­mee het goe­de voor­beeld geven en zal de rest van de gemeen­te vol­gen, en wordt er aan­dacht gevraagd voor de armoe­de en hon­ger die nog altijd veel huis­hou­dens in onze stad treft.

Dank u wel.